Eanáir
2012
San Eagrán seo
Baile
Lucy Nic Sandair agus Mairéad Ní Mhurchú, beirt daltaí i gColáiste Íde, An Daingean, Co. Chiarraí. Chroch siad leo Duais Speisialta Fhoras na Gaeilge mar aon le hArdmholadh sa Taispeántas dá n-iontráil i gComórtas Eolaí Óg agus Teicneolaíocht BT na bliana seo san RDS i mBaile Átha Cliath. Rinneadar scagadh ar ‘An gcuireann súile agus lámha ceannasacha isteach ar spóirt?’ Eilís Welby ó Fhoras na Gaeilge a bhronn an duais orthu ag searmanas san RDS.

Áine Ní Chearbhaill, Príomhoide Choláiste Íde, i dteannta Lucy agus Mairéad le linn an taispeántais. Beidh súil siar ceannasach ag SAOL ar Thaispeántas Eolaí Óg agus Teicneolaíocht BT an mhí seo chugainn!

Comhairliúchán maidir leis na Dréachtscéimeanna

D'fhógair Foras na Gaeilge comhairliúchán poiblí dhá sheachtain déag maidir le punann na nDréachtscéimeanna atá molta faoi shamhail mhaoinithe athbhreithnithe. Aidhm an phróisis chomhairliúcháin seo ná chun tuairimí a lorg ó pháirtithe leasmhara, eagraíochtaí Gaeilge go háirithe, maidir leis na Dréachtscéimeanna nua, le hathstruchtúrú earnáil na Gaeilge a chur i bhfeidhm.

An aidhm atá leis an athbhreithniú ar an 19 n-eagraíocht bhunmhaoinithe, atá á maoiniú ag Foras na Gaeilge i láthair na huaire, ná a chinntiú go gcuirtear feabhas ar an mbealach ina gcuirtear seirbhísí agus faisnéis ar fáil do phobal na Gaeilge, chomh maith le pobal an Bhéarla, ar fud oileán na hÉireann. Tá sé mar aidhm aige freisin earnáil atá níos inmharthana agus níos feidhmiúla a chur ar fáil, chomh maith lena chinntiú luach ar airgead níos fearr a sholáthar.

Reáchtáilfear sraith imeachtaí ar fud na tíre leis an bpróiseas comhairliúcháin seo a éascú, cruinnithe agus fócasghrúpaí ina measc. Tá ceistneoir ar líne á eisiúint freisin chun tuairimí agus aiseolas a fháil maidir le Dréachtscéimeanna nua Fhoras na Gaeilge. Tá sé seo le fáil ar http://www.gaeilge.ie/ForasnaGaeilge/Samhail_Nua_Mhaoinithe.asp

Mairfidh an tréimhse chomhairliúcháin seo dhá sheachtain déag agus is é an dáta deiridh le freagairtí a fháil ná 4pm ar 02 Aibreán 2012.

“Mar thoradh ar iarratas ón gComhairle Aireachta Thuaidh/Theas rinne Foras na Gaeilge athbhreithniú ar earnáil bhunmhaoinithe na Gaeilge d'fhonn a áirithiú go bhfuil bealach níos athchóirithe agus níos cost-éifeachtúla chun seirbhísí a sholáthar," a dúirt Ferdie Mac an Fhailigh, Príomhfheidhmeannach Fhoras na Gaeilge. "Tá comhairliúchán curtha i gcrích againn cheana féin maidir leis an tsamhail mhaoinithe a athrú. Áitímid anois ar na heagraíochtaí Gaeilge agus ar an bpobal a gcuid tuairimí a thabhairt dúinn maidir lena bhfuil sna scéimeanna agus éistfimid lena gcuid moltaí. I dteannta a chéile, tá an toradh is fearr de dhíth orainn uile don Ghaeilge," a dúirt sé.

Bunaíodh Foras na Gaeilge in 1999 faoi réir Chomhaontú Aoine an Chéasta chun an Ghaeilge a chur chun cinn ar fud oileán na hÉireann, agus tá sé faoi riar na Comhairle Aireachta Thuaidh/Theas (CATT). I mí na Nollag 2009, d'aontaigh an CATT gur chóir bunmhaoiniú earnáil na Gaeilge a athchumrú. Faoi réir chinneadh an CATT, tá samhail nua mhaoinithe molta ag Foras na Gaeilge ina mbeidh athrú i gceist ón struchtúr reatha ina bhfaigheann 19 n-eagraíocht bunmhaoiniú uaidh, go dtí samhail a bheidh bunaithe ar phunann scéimeanna a fhógrófar go hoscailte d'earnáil agus do phobal iomlán na Gaeilge.

Faoin tsamhail nua, molann Foras na Gaeilge go ndéanfar an bunmhaoiniú a athchumrú bunaithe ar na gnéithe seo a leanas dá chuid tosaíochtaí straitéiseacha agus bunphrionsabail phleanála teanga. Is é sin le rá: Stádas, Cumas, agus Úsáid na Gaeilge trí na scéimeanna seo a leanas a chur i bhfeidhm. Na scéimeanna seo ná an Scéim Abhcóideachta, Scéim Áiseanna Foghlama, Scéim na nEalaíon, Scéim Óige, Scéim Raidió Pobail, Scéim Tacaíochta Oideachais, Scéim Réamhscolaíochta agus Scéim Tacaíochta Pobail. An sprioc atá ag Foras na Gaeilge ná go mbeidh gach scéim á feidhmiú ag aon eagraíocht amháin, nó ag líon teoranta eagraíochtaí más gá.

Beidh an próiseas comhairliúcháin curtha i gcrích faoi Aibreán 2012. Tabharfar cuireadh ansin d'eagraíochtaí moltaí a chur isteach, ina n-aonar nó i gcomhpháirtíocht le heagraíocht eile, faoi chritéir na samhla maoinithe deiridh.

Le haghaidh níos mó eolais maidir le Foras na Gaeilge logáil isteach ar www.gaeilge.ie

Próiseas Comhairliúcháin Phoiblí

Chuir Airí ón Roinn Ealaíon, Oidhreachta agus Gaeltachta agus ón Roinn Cultúir, Ealaíon agus Fóillíochta sa Tuaisceart fáilte roimh sheoladh phróiseas comhairliúcháin phoiblí Fhoras na Gaeilge i ndáil le hathbhreithniú ar a chomhlachtaí bunmhaoinithe.

Tá próiseas comhairliúcháin phoiblí fógartha a mhairfidh dhá sheachtain déag agus a bhainfidh leis an tsamhail mhaoinithe iomaíoch nua, atá beartaithe le teacht i bhfeidhm in ionad an tsamhail bhunmhaoinithe atá ann faoi láthair.

Chuir Jimmy Deenihan T.D., Aire Ealaíon, Oidhreachta agus Gaeltachta, Donnchadh Mac Fhionnlaoich T.D., Aire Stáit le freagracht speisialta as Gnóthaí Gaeltachta agus Carál Ní Chuilín CTR, Aire Cultúir, Ealaíon agus Fóillíochta sa Tuaisceart, fáilte roimh an seoladh, a comhaontaíodh ag cruinniú den Chomhairle Aireachta Thuaidh Theas ar an 12 Deireadh Fómhair 2011.

Beidh an próiseas comhairliúcháin phoiblí ag díriú ar phunann dréachtscéimeanna Fhoras na Gaeilge, le haird ar leith ar na naoi gcomhlachtaí bunmhaoinithe déag sa dá dhlínse.

Mhol na hAirí do gach duine a bhfuil suim acu sa Ghaeilge breithniú ar conas ar féidir leo cur go dearfach leis an bpróiseas comhairliúcháin phoiblí:

“Tríd an bpróiseas comhairliúcháin, is féidir linn a chinntiú go gcuirtear riachtanais agus tuairimí an phobail agus, go háirithe, iad siúd a mbeidh tionchar ag an maoiniú orthu, san áireamh agus polasaithe rialtais á gceapadh. Tá sé beartaithe go rachaidh an tsamhail mhaoinithe nua chun tairbhe d’fhás agus d’fhorbairt na Gaeilge sa todhchaí.”

  • Cuireann Foras na Gaeilge maoiniú ar fáil faoi láthair do 19 comhlachtaí bunmhaoinithe ar fud na tíre, idir Thuaisceart is Dheisceart.
  • athbhreithniú á dhéanamh ag Foras na Gaeilge ar a chomhlachtaí bunmhaoinithe mar thoradh ar chinneadh a rinne an Chomhairle Aireachta Thuaidh Theas.
  • Leanfaidh próiseas comhairliúcháin Fhoras na Gaeilge ar aghaidh go 2 Aibreán 2012.
  • Tá sonraí uile an phróisis chomhairliúcháin ar fáil go dátheangach ar shuíomh gréasáin Fhoras na Gaeilge:

Foras na Gaeilge.